Łemkowszczyzna

drzwi w Radocynie

Obszar Beskidu Niskiego to tereny dawniej zamieszkiwane przez Łemków. Tworzyli oni grupę o wyrazistej, odrębnej kulturze i języku stanowiąc najdalej wysunięty na zachód odłam Słowian Wschodnich. W okresie międzywojennym populacja tej społeczności szacowana była na 100-150 tys. ludności. Druga wojna światowa i jej konsekwencje przyniosły zagładę Łemków. Już w czasie II wojny światowej pod naciskiem okupanta niemieckiego i umowy z ZSRR następowała wymiana ludności i emigracja do ZSRR. Prawdziwą tragedię dopiero przyniósł plan zrobienia państwa jednonarodowego i akcje przesiedleńcze na wschód w latach 1045-1946 (wysiedlono wówczas 65 tys. osób), a także w 1947 r. na zachód w trakcie akcji Wisła (wysiedlono 26 tys. Łemków). Czystka etniczna spowodowała opustoszenie terenów Beskidu Niskiego.

Piękne cerkwie, cmentarze czy pozostałości po zapomnianych, opuszczonych wsiach mogą być celem wycieczek i powodem do zadumy nad losem narodu łemkowskiego. Szczególnie wymowne są takie miejsca jak np. Bieliczna gdzie po istniejącej wsi pozostała tylko cerkiew z cmentarzem, Czertyżne (pozostał tylko cmentarz) czy drewniane drzwi symbolizujące nieistniejącą wieś którymi usiana jest Radocyna.

Łemkowie kultywują swoją kulturę na corocznym festiwalu Kultury Łemkowskiej, który odbywa się rokrocznie w połowie lipca w Zdyni.

Podziel się: